• Είμαστε όλοι διακινητές ψευδών ειδήσεων

    Υπάρχει μια επιδημία που εξελίσσεται παράλληλα με τον κορονοϊό: ένα infodemic παραπληροφόρησης και διασποράς παραπλανητικών ειδήσεων με τρόπο που βρίσκεται κάτω από το όριο ανίχνευσης από αλγόριθμους, ενώ κάνει όλους μας δυνητικούς διακινητές τέτοιου υλικού.  Τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα ασχολούμαστε με τα fake news με σημαντικά αποτελέσματα ανάδειξης ψεύτικων ειδήσεων αλλά επειδή ο κόσμος και η τεχνολογία τρέχουν προς το ζοφερό μέλλον με ρυθμούς που δεν μπορεί κάποιος να ανταγωνιστεί εύκολα, έχουμε φτάσει στην επόμενη ημέρα των ειδήσεων που αν χαρακτηρίσουμε απλά ως «fake», έχουμε χάσει την ουσία του προβλήματος όπως έχει διαμορφωθεί σήμερα.  Ψάχνουμε για κείμενα, όταν η παραπληροφόρηση έχει πάρει άλλες μορφές, αυτή των memes, της στρατευμένης γελοιογραφίας και των γρήγορων κλιπ από το TikTok που περνάνε μηνύματα με ανώδυνο για τους συνωμοσιολόγους τρόπο.  Και ψάχνουμε για κείμενα ελεύθερα στο διαδίκτυο, όταν ο νούμερο ένα σκοτεινός θάλαμος του επόμενου εφιάλτη απαντάται στο messenger και στα κρυπτογραφημένα (ή μήπως όχι) μηνύματα του What’s Up.

    Στο ξεκίνημα της πανδημίας του COVID19, μια σειρά από φωνητικά μηνύματα στην Γερμανία που έδιναν λανθασμένες πληροφορίες για το σοβαρό αυτό θέμα δημόσιας υγείας, έφτασαν σε τέτοιο επίπεδο κοινοποίησης και ευρείας «αποδοχής» από το κοινό, που η ίδια η κυβέρνηση χρειάστηκε να λάβει μέτρα για την καταπολέμησή τους.  Ομοίως, στην Βραζιλία του Μπολσονάρο, η κυβέρνηση χρησιμοποίησε τις υπηρεσίες του What’s Up για να διαδώσει παραπλανητικές ειδήσεις, να καταστήσει αναξιόπιστη την αντιπολίτευση και να τη φιμώσει.  Στις χώρες που η δημοκρατία πλήττεται σοβαρά και η ελευθερία του λόγου οδηγεί σε εξόντωση αντιπάλων, οι κυβερνήσεις έχουν αναγάγει τη διαχείριση των κοινωνικών δικτύων προς όφελος της προπαγάνδας τους, σε τέχνη.  Το φαινόμενο όμως δεν είναι και τόσο πρόσφατο.  Οι εκλογές του 2016 στις Ηνωμένες Πολιτείες αφέθηκαν στα χέρια μιας ομάδας Ρώσων τρολ, η οποία – από το 2015 έως το 2017 – χρησιμοποίησε  10.4 εκκατομύρια tweet, 1,100 YouTube βίντεο, 116,000 αναρτήσεις Instagram και 61,500 πρωτότυπες Facebook αναρτήσεις για να διχάσει το κοινό της Αμερικής και να σπρώξει την υποψηφιότητα Trump.  Το Νοέμβριο του 2019, μια άλλη έρευνα αποκάλυψε ότι ακριβώς η ίδια διαδικασία είχε λάβει χώρα στην Πολωνία.

    Αν νομίζετε ότι τα παραπάνω post είχαν όλα τη μορφή κειμένων και μάλιστα σοβαρών και βαρύγδουπων, κάνετε λάθος από άγνοια: τα περισσότερα μηνύματα αποτελούσαν εύπεπτο, σχεδόν χιουμοριστικό υλικό.  Άλλες πάλι φορές επρόκειτο για τρυφερές εικόνες (τι σχέση έχουν τα ποσταρίσματα γατιών με τα fake news?  Απάντηση: η ευρεία αποδοχή και το like farming που προκύπτει από τα ποσταρίσματα με γατάκια και σκυλάκια, κάνει τους αποδέκτες τέτοιων αναρτήσεων πιο επιρρεπείς στην κατοπινή επιδοκιμασία και διακίνηση ψευδών ειδήσεων) και άλλοτε για σέξι γελοιογραφίες (ωραίες, χαζές γυναίκες που δεν καταλαβαίνουν από μέτρα προστασίας, χαχα, κάτσε να τα στείλω στους φίλους μου, στην ομάδα που έχουμε φτιάξει μεταξύ μας για να γελάμε.  Ουπς!  Μόλις έγινα διακινητής επικίνδυνου υλικού και ο ίδιος).

    Αυτό που δυσκολεύεται να καταλάβει ο απλός «κυνηγός» των ψευδών ειδήσεων, είναι το ότι οι διακινητές έχουν ραφινάρει τους τρόπους δράσης τους και έχουν συμπεριλάβει την ψυχολογία στην κατάρτιση στρατηγικών πλάνων επηρεασμού της εκλογικής συμπεριφοράς.  Το υλικό τους βρίσκεται εκεί αρχικά για να σε χαλαρώσει, να σε κάνει να αισθανθείς μια περίεργη οικειότητα, να σε κάνει να γελάσεις και να διακωμωδήσεις.  Και πάνω σε αυτή τη διακωμώδηση, στήνονται πολιτικές καριέρες.  Είναι πλέον κοινή παραδοχή σε όσους ασχολούμαστε με το θέμα, ότι ένας τεράστιος όγκος πληροφοριών διακινείται μέσω οπτικού υλικού (memes, γελοιογραφίες) που καταπίνεται αμάσητο επειδή δεν προϋποθέτει τη γνώση κάποιας γλώσσας ενώ ο εγκέφαλος επεξεργάζεται την πληροφορία με διαφορετικό τρόπο από ότι συμβαίνει όταν μεσολαβεί λεξιλόγιο.

    Όμως, αν και μεγάλο, δεν είναι μόνο αυτό το πρόβλημα.  Αν βάλεις στο παιχνίδι το γεγονός ότι κάποιοι ηγέτες χαρακτηρίζουν ως fake news οποιονδήποτε ισχυρισμό εναντίον τους (βλέπε Trump), τότε θα καταλάβεις πόσο δύσκολη είναι η πάταξη του φαινομένου που μόλις τώρα έχει αρχίσει να γίνεται αντιληπτό.  Αν λάβεις υπόψη σου το γεγονός ότι ο τύπος όλο και περισσότερο επιχορηγείται για να προβάλλει τα συμφέροντα μιας συγκεκριμένης κοινωνικοπολιτικής ομάδας, νομίζω ότι καταλαβαίνεις πόσο συνδυαστικά λειτουργούν κάποια πράγματα.  Αλλά το χειρότερο, είναι το παρακάτω: κάθε φορά που κοινοποιείς την κατάρριψη των ψευδών ειδήσεων, στην πραγματικότητα συμβάλλεις στην διαιώνιση της δυσπιστίας απέναντι στο περιεχόμενο του διαδικτύου, δηλαδή δημιουργείς περισσότερους καχύποπτους οι οποίοι αύριο-μεθαύριο θα είναι καχύποπτοι απέναντι σε οτιδήποτε διαβάσουν, ακούσουν ή μοιραστούν στον κυβερνοχώρο, ακόμα κι αν αυτό είναι επιστημονικά σωστό ή ορθολογικά ακριβές.

    Και τώρα θα με ρωτήσεις «τι να κάνω, να αφήσω να πλημμυρίσει το facebook με ψέμματα»;  Καταρχάς δεν είναι η δουλειά του μέσου χρήστη να κάνει τον ghostbuster.  Υπάρχουν ομάδες ελέγχου που κι αυτές χρειάζονται έλεγχο από ανεξάρτητη αρχή (σε μη ανεπτυγμένες χώρες αυτός που ποστάρει και αυτός που ελέγχει προέρχονται από το ίδιο pool συμφερόντων).

    Αλλά θα απαντήσω λεπτομερώς σε αυτό το ερώτημα, σε επόμενο επεισόδιο.  Σε αυτή τη φάση, ας θυμόμαστε ότι ένα meme δεν είναι ποτέ απλά ένα meme.

     

  • Περί εγχώριας διαφθοράς και «κακών ξένων»

    Του Άρη Κωνσταντινίδη*

    Ο κυρΛευτέρης είχε χρόνια να φανεί απ΄το μαγαζί. Γέρασε ο άνθρωπος, πήρε τη σύνταξή του και έμεινε μόνιμα στον τόπο του, την Κρήτη. Τον ήξερα πολύ καλά από τότε που εργαζόμουν (για ένα διάστημα) στο μαγαζί του μακαρίτη του θείου μου για να μάθω τη δουλειά. Ήταν καθημερινός πελάτης. Υδραυλικός και μάλιστα διορισμένος σε μόνιμη θέση στην ΕΥΔΑΠ. Κάθε πρωί πήγαινε στην εταιρία του και εκείνη του ανέθετε να επισκευάσει όποια βλάβη προέκυπτε στα δίκτυά της. Ερχόταν στο μαγαζί του θείου, αγόραζε τα υλικά που θα χρειαζόταν και πήγαινε στην εργασία του.

    Το πράγμα δεν ήταν όμως τόσο απλό. Ο ΚυρΛευτέρης ήθελε εκτός απο τον κανονικό τρεχούμενο μισθό του, να βγαζει “κάτι τις” και από τα υλικά. Έλεγε του θείου να του υπολογίζει ένα ποσόν περίπου 30% για πάρτυ του. Πώς γινόταν αυτό? Πολύ απλά: Έκοβε ο θείος το τιμολόγιο με τα υλικά που ψώνιζε ο υδραυλικός αλλά τα φούσκωνε στην τιμή. Αν κόστιζαν ας πούμε με σημερινές τιμές 1.000 ευρώ, εκείνος έκοβε τιμολόγιο 1.300. Έτσι ο Λευτέρης πλήρωνε 1.000 και όταν επέστρεφε στην εταιρία του εισέπραττε 1.300. Του θείου βέβαια δεν του πολυάρεσε αυτό διότι δεν συνέφερε και πολύ. Δηλαδή ναι μεν τον ήθελε τον συγκεκριμένο πελάτη (και μάλιστα πάρα πολύ μιας και ήταν τόσο σταθερός και με πολύ καλούς τζίρους) αλλά έπρεπε να αντιμετωπίσει το πρόβλημα με τον επιπλέον ΦΠΑ. Ήταν υποχρεωμένος να καταβάλλει φόρο Και για τη μίζα του Λευτέρη.

    Όμως όλοι οι ξύπνιοι επιχειρηματίες της εποχής έβρισκαν εύκολα τη λύση (ιδίως όταν το θύμα θα ήταν το Κράτος). Έτσι και ο θείος. Λέει του Λευτέρη, όταν το ποσόν είναι 1.000 ευρώ και εσύ θες και 300 για σένα, τότε θα γράφουμε στο τιμολόγιο 1450 ευρώ αντί για 1.300. Εσύ θα μου πληρώνεις 1.150, θα ειπράττεις 1.450 και θα είμαστε όλοι καλυμμένοι και ωραίοι. Ο υδραυλικός δεν ειχε αντίρρηση, ήταν βλέπεις λογικός άνθρωπος. Καταλάβαινε και το δίκιο του θείου. Και κάπως έτσι, κάθε φορά που αγόραζε ένα υλικό, το δημόσιο πλήρωνε και ενα περίπου 50% επιπλέον για τη μίζα του υπαλλήλου. Εγώ δεν ήμουν ούτε 20 χρονών τότε, αλλά πάντα έμπαινα στον πειρασμό να υπολογίσω. Και έβλεπα ότι ο Λευτέρης κάθε μήνα έβγαζε τουλάχιστον άλλον έναν μισθό (και παραπάνω μάλλον) στο έτσι, μαύρα και απατεωνίστικα.

    Σήμερα πέρασε από το μαγαζί για να αγοράσει κάτι να μαστορέψει στο σπίτι της κόρης του που τον φιλοξενεί στην Αθήνα για λίγες μέρες.

    -Άστα Άρη, μου λέει. Ζούμε μέρες καταστροφής! Μου περιόρισαν οι αλήτες τη σύνταξη και τα βγάζω δύσκολα πέρα. Αυτά τα λαμόγια οι ξένοι φταίνε! Θέλουν να μας ρημάξουν και δυστυχώς η κυβέρνηση (που εγώ την πίστεψα και την ψήφισα) τους κάνει τα χατήρια αντί να τους κόψει τον βήχα. Εκείνα τα χρόνια ζούσαμε καλά. Γιατί τότε υπήρχε και ένας ηγέτης ικανός. Υπήρχε ένας Παπανδρέου! Δεν τους έπαιρνε να του κουνηθούν εκείνου. Ενώ τώρα, μας πήρε και μας σήκωσε! Εγώ πίστεψα πραγματικά στον Τσίπρα, αλλά δυστυχώς μας πρόδωσε κι αυτός!

    Σκέφτηκα να απαντήσω, να του θυμίσω τις παλιές καλές μέρες, τότε που έκλεβε και με τα δύο χέρια, τότε που έκανε καθημερινά απάτες εις βάρος του δημοσίου. Τις οποίες πληρώνει και εκείνος σήμερα σε έναν βαθμό κι ας μην το αντιλαμβάνεται. Και μαζί με εκείνον όλοι μας. Απάτες που γνώριζε άριστα ο “Ηγέτης” αλλα τις άφηνε ελεύθερες να καταστρέφουν τον τόπο. Αλλά δεν είπα τίποτε τελικά. Ήξερα πως εκείνος δεν θα άλλαζε άποψη. Ότι συνεχίζει να τα υπολογίζει όλα όπως και τότε: Με βάση μόνο το προσωπικό του συμφέρον! Πώς το λέει ο λαός;

    “Ο λύκος κι αν εγέρασε κι αν άσπρισε το μαλλί του, ούτε τη γνώμη άλλαξε ούτε την κεφαλή του.” Ε, αυτό!”

     

    * Ο Άρης Κωνσταντινίδης είναι μέλος της μόνιμης γενικής συνέλευσης της Φιλελεύθερης Συμμαχίας

     

    Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο Liberal στις 6 Ιανουαρίου 2019

  • Προτάσεις για την καταπολέμηση της διαφθοράς

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία καταθέτει τις προτάσεις της για την καταπολέμηση της διαφθοράς ενόψει της σύγκλησης του συμβουλίου των πολιτικών αρχηγών υπό τον Κάρολο Παπούλια σχετικά με το ζήτημα αυτό.

    Σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεθνούς Διαφάνειας η Ελλάδα, από 36η στον διεθνή δείκτη διαφθοράς το 1999, έχει βρεθεί σήμερα να μοιράζεται την 71η θέση μαζί με την Ρουμανία και την Βουλγαρία. Ποιο συγκεκριμένα, στη διάρκεια της –δεύτερης- κυβέρνησης Σημίτη, η Ελλάδα έπεσε από την 36η στη 49η θέση, δηλαδή χειροτέρεψε 13 θέσεις, ενώ η κυβέρνηση Καραμανλή ξεπέρασε κατά πολύ τις «επιδόσεις» της κυβέρνησης Σημίτη στον τομέα αυτό ρίχνοντας τη θέση της Ελλάδας από την 49η στη 71η θέση, δηλαδή 22 θέσεις πιο κάτω στον διεθνή δείκτη διαφθοράς…

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • Golden ή rotten boys: είναι αυτό το δίλημμα;

    Golden boys (χρυσά αμειβόμενοι ιδιωτικοί υπάλληλοι) ή rotten boys (διεφθαρμένοι κρατικοδίαιτοι αξιωματούχοι): είναι αυτό το δίλημμα;

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε προηγούμενη ανακοίνωσή της είχε προτείνει συγκεκριμένο πλαίσιο αρχών για πραγματική έξοδο του τραπεζικού συστήματος από την κρίση. Δυστυχώς στο μεταξύ διάστημα η κυβέρνηση και η αντιπολίτευση κινήθηκαν στην αντίθετη κατεύθυνση από αυτή της εξυπηρέτησης των συμφερόντων των πολιτών.

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • Η αποπομπή Ζορμπά ομολογία συγκάλυψης και ενοχής

     Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση της πληροφορεί τους Έλληνες πολίτες για τους τρόπους με τους οποίους η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας υπονόμευσε τη λειτουργία της Ανεξάρτητης Αρχής καταπολέμησης του ξεπλύματος του μαύρου χρήματος στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία της Ομάδας Χρηματοπιστωτικής Δράσης (αρμόδιος διεθνής οργανισμός για τη καταπολέμηση του ξεπλύματος του μαύρου χρήματος) που παρουσιάζονται σε αναφορά της για την Ελλάδα που συνέταξαν ελεγκτές της τον Ιούνιο 2007.

    Ποιο συγκεκριμένα η έκθεση της Ομάδας Χρηματοπιστωτικής Δράσης (Financial Action Task Force-FATF) με την οποία αξιολογεί τα μέτρα που έχει λάβει η Ελλάδα για την καταπολέμησης του ξεπλύματος του μαύρου χρήματος μέχρι τον Ιούνιο του 2007 αναφέρει ότι:

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • Προκλητική, κρυφή ρύθμιση στη Βουλή, για τα “δικά τους παιδιά”

     Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση τύπου, προσυπογράφει την καταγγελία της ‘γενιάς των 700 ευρώ’ για την προκλητική χαριστική ρύθμιση που ψήφισαν ομόφωνα, εν κρυπτώ, όλα τα κόμματα στη βουλή (πλην ΚΚΕ), για μονιμοποίηση, (αναδρομική αλλά και μελλοντική !!!), όλων των μετακλητών ή αποσπασμένων υπαλλήλων στο κοινοβούλιο, δηλαδή των δικών τους παιδιών.

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία, έχει έμπρακτα, πολλές φορές μέχρι τώρα συμπαραταχθεί και υπερασπίστεί τα δικαιώματα όλων των πραγματικά μη προνομιούχων (άνεργους, χαμηλόμισθους του ιδιωτικού τομέα, μετανάστες, μειονότητες), με κοινές δράσεις και κάθε είδους στήριξη.

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία καλεί όλους τους πολίτες, ιδιαίτερα τους μη προνομιούχους, να προβληματιστούν για το ποιός είναι ο πραγματικός εχθρός τους. Είναι η ανάπτυξη, ο εκσυγχρονισμός και ο μπαμπούλας του ‘νεοφιλελευθερισμού’, όπως υποστηρίζουν τα “παπαγαλάκια” του δεξιού και αριστερού κατεστημένου ή το γιγάντιο, αναποτελεσματικό και ιδιοτελές κράτος και το πολιτικό κατεστημένο των κομμάτων που το υποστηρίζει, με το αζημίωτο;

  • Πέντε προτάσεις για τη διαφάνεια και τη θεσμική θωράκιση της Δημοκρατίας

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση της πρότεινε πέντε θεσμικές μεταρρυθμίσεις που θα αποκαταστήσουν τη διαφάνεια και θα θωρακίσουν θεσμικά τη Δημοκρατία στην Ελλάδα.

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία προτείνει ως πρώτο, θεμελιώδους σημασίας, μέτρο τη κατάργηση κάθε επιχειρηματικής δραστηριότητας του κράτους ώστε να μειωθούν οι κρατικές προμήθειες στις απολύτως απαραίτητες και να εξαλειφθεί η δυνατότητα των κομμάτων εξουσίας να μεσολαβούν και να διαπραγματεύονται διευκολύνσεις και ανταλλάγματα με τους προμηθευτές του δημοσίου. Μόνο έτσι θα μείνουν άνεργοι οι «στρατηγοί» που μετέτρεψαν σε επιστήμη τη χρήση της κρατικής εξουσίας για την εξασφάλιση χρηματοδότησης των κομμάτων τους και την είσπραξη απολαβών κάθε είδους για τους εαυτούς τους.

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • Η ομολογία του κ. Τσουκάτου αρχή του τέλους της μεταπολίτευσης;

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση της υπενθυμίζει ότι αποτελεί το μόνο πολιτικό κόμμα που ήδη από τις 21 Δεκεμβρίου 2007 ανέδειξε το ζήτημα της χρηματοδότησης από την Siemens πολιτικών κομμάτων της Ελλάδας και κοινοποίησε με επιστολή της στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου τις πληροφορίες που διέθετε.

    Όλα όσα ακολούθησαν, με αποκορύφωμα την ωμή δήλωση του κ. Τσουκάτου ότι δέχθηκε χρήματα από την Siemens για λογαριασμό του ΠΑΣΟΚ, επιβεβαίωσαν, για πρώτη φορά πέραν κάθε αμφισβήτησης, κάτι που οι περισσότεροι υποψιάζονταν. Επιβεβαίωσαν ότι, ο κρατικός έλεγχος του ΟΤΕ και όλων των άλλων ΔΕΚΟ, εξυπηρετεί αποκλειστικά την εξασφάλιση οικονομικών πόρων του πολιτικού συστήματος και την καλοζωία του προσωπικού του, και τίποτε άλλο. Με αυτή την έννοια, η δήλωση του κ. Τσουκάτου και όσα θα ακολουθήσουν ίσως σηματοδοτούν το τέλος της περιόδου της μεταπολίτευσης στη διάρκεια της οποίας το διακομματικό πολιτικό σύστημα γιγάντωσε το κράτος με γενναιόδωρα ανταλλάγματα από αυτό. Μιας περιόδου που ο κρατικός έλεγχος δημόσιων επιχειρήσεων, πανεπιστημίων, νοσοκομείων και ασφαλιστικών ταμείων αποτέλεσε τον ομφάλιο λώρο που παρείχε και συνεχίζει να παρέχει τα προς το ζειν σε κόμματα, πολιτικούς, συνδικαλιστές και κρατικοδίαιτες επιχειρήσεις.

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • «Έρχονται οι Έλληνες»

     Η Φιλελεύθερη Συμμαχία σε ανακοίνωση της επισημαίνει την ανοικτή εχθρότητα κατά της ελεύθερης οικονομίας που εκδηλώθηκε από στελέχη όλων των κομμάτων με αφορμή την πώληση από την MIG του πακέτου μετοχών του ΟΤΕ που κατείχε στην Γερμανική εταιρεία τηλεπικοινωνιών.

    Ποιο συγκεκριμένα, ο κ. Τσίπρας και ο κ. Καρατζαφέρης κατηγόρησαν την MIG ότι με τη κίνηση αυτή αποκόμισε κέρδη εκατοντάδων εκατομμυρίων, ενώ ο κ. Παπανδρέου ζήτησε από του βήματος της Βουλής την επέμβαση εισαγγελέα για την υπόθεση αυτή.

    ΣΥΝΕΧΕΙΑ

  • Επιστολή της Φιλελεύθερης Συμμαχίας στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία κοινοποίησε με επιστολή της στον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου τις πληροφορίες που διαθέτει σχετικά με τις ανακρίσεις που διενεργούν οι γερμανικές αρχές, όπου σύμφωνα με εμπεριστατωμένες δημοσιογραφικές πληροφορίες του Ελληνικού και κυρίως του διεθνούς τύπου αποκαλύπτουν δωροδοκίες της SIEMENS σε ελληνικά πολιτικά κόμματα και στελέχη του ΟΤΕ.

    Σύμφωνα με τις πληροφορίες αυτές η SIEMENS «συντηρούσε μυστικά» τόσο το ΠΑΣΟΚ όσο και τη Νέα Δημοκρατία «για να είναι σίγουρη ότι θα απολαμβάνει συνεχώς την εύνοια της εκάστοτε κυβέρνησης».

    Η Φιλελεύθερη Συμμαχία θεωρεί το ζήτημα μείζον για τη λειτουργία της δημοκρατίας στην Ελλάδα και καλεί την ελληνική δικαιοσύνη να συνεργαστεί με την εισαγγελία του Μονάχου ώστε να διωχθούν ποινικά όσοι ενδεχομένως ενέχονται σε δωροδοκίες ή δωροληψίες.